Bộ dụng cụ thợ điện gồm những gì?
Bên cạnh các dụng cụ đo, một thợ điện thi công cần bộ dụng cụ cầm tay để đấu nối dây. Bộ cơ bản nhất gồm: kìm tuốt dây, kìm bấm cos, kìm cắt/kìm điện, và bộ tua vít trong đó có tua vít thử điện. Dụng cụ tốt giúp mối nối chắc chắn, an toàn và làm việc nhanh hơn.
Kìm tuốt dây (kìm bóc vỏ)
Kìm tuốt dây dùng để bóc lớp vỏ cách điện ở đầu dây mà không làm đứt hay xước lõi đồng bên trong. Loại tốt có nhiều rãnh tương ứng với từng tiết diện dây (0,5 — 1 — 1,5 — 2,5 — 4 — 6 mm²), đặt dây vào đúng rãnh thì lưỡi cắt vừa đủ vỏ, không phạm lõi.
Mẹo dùng: chọn đúng rãnh theo tiết diện dây; nếu dùng rãnh nhỏ hơn sẽ cắt vào lõi làm dây yếu, dễ gãy và phát nóng tại mối nối.
Kìm bấm cos (kìm bấm đầu cốt)
Đầu cos (đầu cốt, terminal) là phụ kiện kim loại bọc vào đầu dây để đấu vào thiết bị, aptomat, cầu đấu được chắc và tiếp xúc tốt. Kìm bấm cos ép chặt đầu cos vào lõi dây bằng lực cơ khí.
- Cos trần: dùng kìm bấm cos trần (ép tạo vết lõm).
- Cos bọc nhựa (cos chỉ, cos pin): dùng kìm bấm cos cách điện có khuôn màu theo cỡ dây.
- Cos ống (ferrule): dùng kìm bấm ống lục giác cho dây nhiều sợi nhỏ.
Mối bấm cos đạt yêu cầu phải kéo không tuột, không lỏng — đây là yếu tố quan trọng để tránh phát nóng, đánh tia tại điểm đấu.
Kìm cắt và kìm điện đa năng
Kìm cắt (kìm cộng lực nhỏ) để cắt dây gọn; kìm điện (kìm răng) vừa giữ, vặn, cắt vừa hỗ trợ thao tác. Nên chọn loại có cán bọc cách điện đạt chuẩn 1000V để an toàn khi làm gần điện.
Tua vít, trong đó có tua vít thử điện
Cần đủ tua vít dẹp và bake (4 cạnh) nhiều cỡ để bắt vít thiết bị. Trong bộ thường có tua vít thử điện — thực chất là một dạng bút thử điện tích hợp đầu vít, tiện kiểm tra nhanh có điện trước khi tháo lắp.
Cách chọn dụng cụ
| Dụng cụ | Tiêu chí chọn |
|---|---|
| Kìm tuốt dây | Đủ rãnh tiết diện, lưỡi sắc, chỉnh được độ sâu |
| Kìm bấm cos | Đúng loại cos sử dụng, khuôn bấm chắc, có cóc (ratchet) càng tốt |
| Kìm điện/kìm cắt | Thép tốt, cán cách điện 1000V |
| Tua vít | Đầu từ tính, cán chống trượt, có tua vít thử điện |
Trước khi thao tác đấu nối, luôn tuân thủ an toàn điện: cắt nguồn tại aptomat và kiểm tra hết điện.